Burgerschap is het fundament van onze samenleving

Interview op EduKitchen

“Een goede burger laat zich vaccineren. Een goede burger houdt 1,5 meter afstand. Een goede burger draagt een mondkapje in het OV. Een goede burger laat zich testen bij klachten en gaat in quarantaine indien besmet. Een goede burger wast z’n handen stuk. Een goede burger laat een QR-code zien in het restaurant. Een goede burger werkt thuis als dat mogelijk is. De minister-president en de minister van Volksgezondheid hebben tijdens de coronapandemie luid en duidelijk uiteengezet wat volgens hen goed burgerschap is. Goed burgerschap is volgens de bewindslieden essentieel bij het overwinnen van de pandemie. Goed burgerschap doe je misschien nog wel meer voor een ander dan voor jezelf, zo getuige de coronaslogan ‘Samen tegen corona’. Maar goed burgenschap is veel meer dan je aan regeltjes houden die in Den Haag worden bedacht.” Lees verder

Een grotere rol voor de burger in het klimaatbeleid

“Hoe kan Nederland zijn uitstoot van broeikasgassen met 50 procent verminderen tegen 2030 en tegelijk sociaal rechtvaardig blijven? Volgens socioloog Evelien Tonkens vereist dit een eerlijk, sociaal klimaatbeleid waarin burgers betrokken kunnen en willen zijn.

Nog altijd warmt de aarde op, met desastreuze gevolgen voor de aarde, mens en natuur. Nederland is daarom ook verplicht de CO2-uitstoot omlaag te brengen en zijn eigen klimaatdoelen te halen, zo is door de rechter besloten in de Urgenda-zaak.

De vraag is nu: wat zijn essentiële stappen die we voor deze emissiereductie moeten nemen? En hoe kunnen burgers bij die transitie betrokken worden, om zo draagvlak te houden binnen de samenleving? Socioloog Evelien Tonkens, behandelt deze vragen in haar recente boek En nou mag Ik even!. Wij gingen met haar in gesprek.” Lees verder

Gelijk en verschillend. Reactie in AD op ophef reformatorische school

“Burgerschap drukt uit dat we allemaal gelijkwaardig en verschillend zijn. Dat we elkaar gelijk behandelen, en tegelijkertijd onderlinge verschillen in levensvisie en levensstijl respecteren.” Lees de reactie van Evelien Tonkens op de ophef bij reformatorische school de Driestar in Gouda op AD.nl

Burgerschap het fundament van de samenleving. Commentaar op rapport Onderwijsraad op RTLnieuws.nl

Dit is de uitgebreide versie van commentaar op het verschijnen van het rapport van de Onderwijsraad op RTLnieuws.nl

Waarom is het belangrijk om democratisch burgerschap op school (beter) te doceren?

Burgerschap is het fundament van onze samenleving. Burgerschap betekent dat we elkaar als gelijkwaardig erkennen en tegelijkertijd respecteren dat we verschillend zijn. En dat we over die verschillen geweldloos ruziemaken.  Om burgerschap mogelijk te maken hebben we een democratische rechtsstaat nodig, en een verzorgingsstaat. De democratische rechtsstaat regelt dat we in vrijheid iedereen en alles kunnen bekritiseren, en de verzorgingsstaat regelt dat iedereen dankzij recht op bijvoorbeeld onderwijs, huisvesting en zorg, ook in staat is om dat te doen.  

Burgerschap lijkt heel vanzelfsprekend maar is een enorme verworvenheid, waarvoor heel hard is gestreden en mensen zichzelf hebben opgeofferd. Steeds zijn mensen die nieuwe burgerrechten opeisten, eerst voor gek verklaard of zelfs gevangen gezet of vermoord. Of het nou ging om rechten van tot slaaf gemaakten vrouwenrechten, arbeidsrechten, homorechten of rechten van religieuze of etnische minderheden of.  Burgerschap kan ons ook gemakkelijk afgenomen worden. Dat zie je nu in Afghanistan en dat zag je eerder in voormalig Joegoslavië en nog eerder bij ons tijdens de Tweede Wereldoorlog. Burgerschap kan gemakkelijk kapot. We moeten ons dus blijven inspannen om het te beschermen en te verbeteren.

Ja ook verbeteren want burgerschap is nooit af:  Er zijn altijd weer nieuwe groepen die burgerrechten eisen of voor wie dit geeist wordt, nu bijvoorbeeld dieren en robots. En er zijn altijd weer nieuwe problemen die burgerschap vereisen, nu bijvoorbeeld klimaat, vaccinatie-eisen, of onze omgang met ons koloniaal verleden. Over zulke zaken vreedzaam ruzie maken is een hele kunst, en het is dus cruciaal dat we dat op school leren.

 

Formele burgerinitiatieven minst gewapend tegen pandemie

Formele burgerinitiatieven minst gewapend tegen pandemie

Kunnen burgerinitiatieven tegen een stootje? In vier gemeenten – Apeldoorn, Nijmegen, Houten en Utrecht – keken onderzoekers van de Universiteit voor Humanistiek of ze in de coronacrisis overeind blijven. Juist burgerinitiatieven die een sterke relatie met de overheid hebben, kunnen hun activiteiten maar moeizaam voortzetten.
Artikel met Neeltje Spit, Kors Visscher, Menno Hurenkamp en Margo Trappenburg op Sociale Vraagstukken

‘Een passieve overheid werkt demotiverend’

Artikel in Zorg + Welzijn

Minister Koolmees ziet problemen met het inburgeringsbeleid, maar komt niet met beleidsoplossingen. In plaats daarvan legt hij de bal bij de burger en het maatschappelijke veld. Evelien Tonkens: ‘Migratie kun je niet laten voor wat het is.’ Lees het artikel