Evelien Tonkens is hoogleraar Burgerschap en Humanisering van de Publieke Sector aan de Universiteit voor Humanistiek te Utrecht

En nou mag ik even! Burgerschap: wat is het en wat kun je ermee?

Recent verschenen

De rechtsstaat en de democratie maken het mogelijk dat mensen vreedzaam en in vrijheid van mening kunnen verschillen. Daarbij is het van belang dat je je in een ander kunt verplaatsen en weet om te gaan met democratisch gezag.

Maar hoe ga je om met mensen die volkomen anders denken dan jij? Is het voor de samenleving voldoende wanneer we elkaar niet in de haren vliegen, of is er meer nodig? En wat betekent het om in een democratisch land te leven? Wat betekent stemrecht als je het met geen enkele partij echt eens bent? En als groepen die lang moesten zwijgen, zoals mensen van kleur, transgenders of slachtoffers van seksueel misbruik, nu het woord nemen, moeten anderen dan zwijgen? Aan de hand van dagelijkse onderwerpen en discussies uit de actualiteit behandelt dit boek de cruciale onderdelen van modern burgerschap.

Verschijnt 15 september bij Boom Filosofie.

De tegenmacht dat ben je zelf

Goed idee om de bestuurscultuur te verbeteren en meer tegenmacht te organiseren, zoals nav debat over uitgelekte aantekeningen bepleit wordt.

In dit artikel enkele suggesties over hoe je dat zou kunnen doen

Formele burgerinitiatieven minst gewapend tegen pandemie

Kunnen burgerinitiatieven tegen een stootje? In vier gemeenten – Apeldoorn, Nijmegen, Houten en Utrecht – keken onderzoekers van de Universiteit voor Humanistiek of ze in de coronacrisis overeind blijven. Juist burgerinitiatieven die een sterke relatie met de overheid hebben, kunnen hun activiteiten maar moeizaam voortzetten.
Artikel met Neeltje Spit, Kors Visscher, Menno Hurenkamp en Margo Trappenburg op Sociale Vraagstukken

Stuur de marktwerking naar huis, niet het kabinet

De toeslagenaffaire roept terecht veel verontwaardiging op over een botte en vernederende belastingdienst, en wegkijkende bewindslieden en rechters. Er is een sterke roep dat het kabinet moet aftreden.  Aftreden van het kabinet zal echter de reeds dominante diagnose van de toeslagenaffaire bevestigen, namelijk dat de overheid de hoofdschuldige is. De hoofdschuldige is echter de marktwerking die malafide marktpartijen ruim baan gaf en zorgde voor een onwerkbaar toeslagensysteem. Hier de overheid toch als hoofdschuldige aanwijzen versterkt wat zich ook bij de bankencrisis van 2008 voordeed: daar waar de markt faalt, krijgt de overheid de schuld. Bij elk falen van marktwerking krijgen burgers een grotere hekel aan de overheid, daalt het vertrouwen en verzwakken de mogelijkheden voor de overheid om problemen te voorkomen. Als we in de toekomst herhaling van de problemen die de toeslagenaffaire veroorzaakte willen voorkomen, moeten we niet het kabinet maar de marktwerking naar huis sturen. Als het kabinet dat terstond doet, kan het aanblijven.

Te lezen in de papieren NRC van 5 januari of achter betaalmuur op nrc.nl